کلاهبرداری کارت به کارت

کلاهبرداری کارت به کارت به این صورت اتفاق می‌افتد که افراد کلاهبردار به مردم زنگ می‌زنند و می‌گویند جایزه برنده شده‌اید و با تطمیع و حیله‌های مختلف، آن‌ها را به پای خودپرداز می‌کشانند. به عنوان مثال می‌گویند: «سفر زیارتی کربلا برنده شده‌اید؛ پول سفر را نقدی می‌خواهید یا اینکه شما را به کربلا بفرستیم».

به گزارش راه پرداخت، بانکداری الکترونیک کارها را راحت‌تر کرده، دیگر از صف‌های طولانی در بانک‌ها برای پرداخت قبض یا واریز به حساب خبری نیست. اصلاً قرار بود تکنولوژی به کمک ما بیاید تا بخش عمده‌ای از کارهایمان تسهیل شود و در وقتمان صرفه‌جویی کنیم که البته این فرآیند در خیلی از بخش‌ها هم موفق ظاهر شد. اما اگر سری به پرونده‌های پلیس فتا و آگاهی شاپور بزنیم، یا به دادسراها و دادگاه‌ها مراجعه کنیم، به این نتیجه می‌رسیم که این عرصه آنچنان هم باعث سهولت نشده است.

البته دلیل اصلی این موضوع به خود کاربران باز می‌گردد که یا اصول امنیتی را رعایت نمی‌کنند و یا نهادهایی که باید سیستم‌های مبارزه با تقلب را راه‌اندازی و در اختیار کاربران قرار دهند هنوز برای این کار آماده نشده‌اند و یا احساس خطر نکرده‌اند.

به سراغ محمدحسین دری، دادیار دادسرای مبارزه با جرائم سایبری تهران رفتیم. دری در این جلسه به انواع و اقسام پرونده‌هایی اشاره کرد که در دادسرای رایانه‌ای ناحیه ۳۱ تهران در جریان رسیدگی است. برخلاف آنچه تصور ماست بیشتر افرادی که شاکی پرونده‌های رایانه‌ای هستند نه افراد کم‌سواد و بی‌سواد، که افراد تحصیل‌کرده هستند. دری در این گفت‌وگو به تفصیل بیان کرد چندین نهاد باید دست به دست هم بدهند و با وضع قوانین و اعمال استانداردهای امنیتی، بروز این مسائل را به حداقل برسانند.

شگردهای کلاهبرداری تلفنی

محمد حسین دری، دادیار دادسرای عمومی و انقلاب تهران با بیان اینکه کلاهبرداری رادیو جوان، رادیو معارف و همراه اول از جمله معروف‌ترین شگردهای کلاهبرداری‌های تلفنی است گفت: «شعبه دوم بازپرسی دادسرای رایانه‌ای ناحیه ۳۱ تهران شعبه ویژه مقابله با جرائم کلاهبرداری کارت به کارت است و ممکن است به شگردهای مختلف از مردم کلاهبرداری کارت به کارت شود.»

او با ارائه مثالی گفته‌های خود را ادامه داد و گفت: «کلاهبرداری کارت به کارت به این صورت اتفاق می‌افتد که افراد کلاهبردار به مردم زنگ می‌زنند و می‌گویند جایزه برنده شده‌اید و با تطمیع و حیله‌های مختلف، آن‌ها را به پای خودپرداز می‌کشانند. به عنوان مثال می‌گویند: «سفر زیارتی کربلا برنده شده‌اید؛ پول سفر را نقدی می‌خواهید یا اینکه شما را به کربلا بفرستیم؟» افراد برای اینکه جایزه نقدی را دریافت کنند باید پای خودپرداز بروند.

معمولاً مردم ما نیز جایزه نقدی را می‌خواهند. به این ترتیب افراد را پای خودپرداز می‌کشانند. جالب است که اکثر شاکیان این پرونده‌ها افراد با سوادی هستند. اتفاقاً در بازجویی از برخی کلاهبرداران داشتیم که آنها می‌گفتند: «مشکلمان در فریب دادن، با بی‌سوادان است. به باسوادها که هر چه می‌گوییم گوش می‌دهند.» به این ترتیب پس از حضور افراد جلوی خودپردازها، به آنها می‌گویند که باید یک سری از کدها را وارد دستگاه خودپرداز کنید تا مبلغ به حسابتان واریز شود.»

او ادامه داد: «این رقم‌ها را به صورت دو رقم دو رقم و غیر رند برای افراد می‌خوانند. مثلاً اگر می‌خواهند سه میلیون تومان از حساب شاکی برداشت کنند می‌گویند ۲۹۹۲۴۸۵۳ یعنی بیست و نه میلیون و نهصد و بیست و چهار هزار و هشتصد و پنجاه و سه (ریال) رقم را غیر رند اعلام می‌کنند به نحوی که قربانی متوجه نمی‌شود دارد مبلغ را وارد می‌کند. سرانجام به او می‌گویند دکمه ثبت را ۱۰ ثانیه نگه دارد. در حالی که فرقی نمی‌کند؛ چه یک ثانیه باشد چه ۱۰ ثانیه باشد پول جابه‌جا می‌شود! به هر ترتیب دکمه تأیید را که می‌زنند پول به حساب‌های مقصد، درواقع حساب‌هایی که کلاهبرداران تعریف می‌کنند، منتقل می‌شود.»

او با بیان اینکه در فرایند کلاهبرداری کارت‌به‌کارت، چند نهاد دخیل و مقصر هستند، گفت: «یکی از این موارد خود شاکیان هستند، یعنی مردمی که بزه دیده محسوب می‌شوند. مردم باید آموزش ببینند و بدانند که برای دریافت جایزه نیازی نیست که پای خودپرداز بروند، باید آنقدر سواد رایانه‌ای، رسانه‌ای و بانکی وجود داشته باشد، که بدانند همه این تلفن‌ها، اقسام مختلف کلاهبرداری است. درحقیقت نیازمند آموزش و اطلاع‌رسانی و آگاهی بخشی هستیم که توسط نهادهای اطلاع‌رسان انجام شود. نهاد دوم اپراتورهای مخابراتی هستند. عموماً در همه پرونده‌ها افراد کلاهبردار با یک خط تلفنی تماس می‌گیرند که این خط‌های تلفن عموماً جعلی هستند. یعنی مالکان و متصرفان این خطوط متفاوت هستند؛ به اصطلاح احراز هویتشان به درستی انجام نشده است.

هیچ کلاهبردار عاقلی، با خطی که به نام خودش است به دیگری زنگ نمی‌زند. عموماً توسط اپراتورهایی مثل رایتل زنگ می‌زنند، چون وقتی با پیش شماره ۰۹۲۱ زنگ می‌زنند مخاطب فکر می‌کند که شماره ثابت است یعنی یک اقدام روانی به این شکل نیز انجام می‌دهند. این موضوع نیازمند این است که توسط اپراتورها، خط‌ها بررسی و هویت‌ها شناسایی شود و قانونی تدوین شود تا مالکان و متصرفان خطوط یکی باشند. ما در بسیاری از پرونده‌های رایانه‌ای می‌بینیم که خطوط تلفن مجرمین، جعلی است. اگر احراز هویت در حوزه اپراتوری انجام شود خیلی از مشکلات حل می‌شود و پرونده‌های کمتری تشکیل می‌شود.»

حساب‌های غیرواقعی در بانک‌ها

او با بیان اینکه نهاد سوم و مهم در فرایند کلاهبرداری کارت به کارت، بانک‌ها هستند، گفت: «مردم بزه دیده تصور می‌کنند، فریب خوردند ولی درنهایت به پولشان می‌رسند، چون پول به حساب شخص حقیقی رفته که هویت حساب مقصد در سیستم بانکی به راحتی قابل شناسایی و برگشت است. درحقیقت خیالشان از این جهت راحت است. آنها وقتی که به مراجع قضایی مراجعه می‌کنند می‌بینند که هم حساب مقصد جعلی است و هم پول، بلافاصله پولشویی شده و از چرخه بانکی خارج شده است. ما با پدیده‌ای در نهاد بانک‌ها مواجه هستیم به نام حساب‌های غیرواقعی.

حساب‌های غیر واقعی ممکن است یکی از این پنج دسته را شامل شود. اغلب ممکن است صاحب حساب مقصد، یعنی کسی که پول از شاکی برای او واریز می‌شود، کارتش مفقود شده باشد و بعضاً با وجود اینکه اعلام مفقودی در بانک کرده، اما بانک اعمال غیر فعال شدن را انجام نداده است، چراکه هنوز یک سیستم متمرکزی وجود ندارد. متاسفانه برخی از افراد در کنار کارت بانکی‌شان رمزشان را هم می‌نویسند و این موجب می‌شود که وقتی کارت مفقود شد، بلافاصله کلاهبرداری انجام شود.

خود سیستم بانکی که باید نهادی به نام کشیک بانکی داشته باشد به طور کامل این کشیک فعال نبوده یا دست کم مردم از وجود طرق مختلف کشیک بانکی اطلاعی ندارند چون معمولاً کلاهبرداری‌ها پنجشنبه بعد از ظهر و یا جمعه یا ساعات غیر اداری اتفاق می‌افتد. تا روز شنبه که بخواهد حرکتی در این زمینه صورت گیرد پول رفته است. پس بخش اول حساب‌های مفقودی است.»

دادیار دادسرای عمومی و انقلاب تهران عنوان کرد: «قسمت دوم افرادی هستند که موقع خرید رمز خود را بلند اعلام می‌کنند. کلاهبردارها پشت این افراد حرکت و کارتشان را از کیفشان سرقت می‌کنند. در این پرونده‌ها شاکی می‌گوید کارتم سرقت شده بود و رمزم را هم می‌دانستند.

عملاً در اینطور موارد ما کمتر به نتیجه می‌رسیم. تقصیر فرد این است که باید امنیت رفتاری را رعایت می‌کرد و مراقب کارتش می‌بود و اگر کارت سرقت شده بود باید بلافاصله آن را می‌سوزاند و طرح شکایت سرقت را انجام می‌داد. به لحاظ کیفری نمی‌توانیم بگوییم که این فرد همدست کلاهبردار بوده است، سوء نیت در اینجا مفقود است و به عبارتی رفتار صاحب حساب مقصد، جرم محسوب نمی‌شود. صرفاً از باب جبران خسارت مبتنی بر تقصیر می‌توانیم وارد شویم و بگوییم کوتاهی کرده‌اید، کارت را نسوزانده‌اید، باید جبران خسارت کنید و پس از استرداد وجه به شاکی، در کنار وی قرار می‌گیرید تا به متهم اصلی دسترسی پیدا کنیم.»

محمدحسین دری با اشاره به اینکه حساب‌های قسم سومی که از حساب‌های غیر واقعی می‌بینیم حساب‌های امانتی هستند، گفت: «خیلی از افراد، متاسفانه کارت خودشان را به دیگری قرض می‌دهند و این کارتی که امانت است دست به دست می‌چرخد تا به نفر کلاهبردار می‌رسد. حساب‌های بانکی مردم لوازم شخصی است که باید دست خودشان باشد و امانتا از بانک عامل گرفته‌اند. مالکان و متصرفان کارت‌های بانکی نیز باید یک نفر باشند.

اتفاقاً اگر سیستم OTP یا رمز یک بار مصرف که قرار بود بواسطهٔ دستورالعمل بانک مرکزی، از اول آذر اجرایی شود، راه می‌افتاد، این سه دسته‌ای که گفته شد، رخ نمی‌داد. هر کدام از این شیوه‌ها را که کلاه‌بردار بخواهد به آنها برسد و پول را برداشت کند، بانک احراز هویت می‌کند و او دیگر نمی‌تواند این کار را انجام دهد. به این ترتیب خیلی از پرونده‌ها کاسته می‌شود. این سه دسته اول هیچکدام جنبه مجرمانه و سوء نیت ندارد.»

او ادامه داد: «دسته چهارم، حساب‌های فروخته شده است که اصطلاحاً می‌گوییم حساب فروشی اتفاق افتاده است. عده‌ای افراد ناتوان بی‌بضاعت در جنوب شهر تهران هستند، افراد کلاهبردار به آنها مراجعه می‌کنند، می‌گویند که آنها بروند حساب‌های بانکی افتتاح کنند، کارتشان را به همراه رمز به کلاهبرداران بدهند و کلاهبردار به ازای هر کارت مبلغ اندکی به آنها می‌دهد. این دسته از افراد چون می‌دانند که حساب‌هایی که به کلاهبرداران می‌فروشند بابت جرمی قرار است استفاده شود و عالما عامداً حساب می‌فروشند، بنابراین به نوعی در این جرم معاونت و آن را تسهیل می‌کنند.

قانون، به این دسته از افراد که حساب فروشی می‌کنند جنبه مجرمانه می‌دهید. در پرونده‌ها به آنها تفهیم اتهام می‌شود و قرار تأمین کیفری متناسب صادر می‌شود. ریشه این اتفاق به این بر می‌گردد که بسیاری از این افراد کم بضاعت، شغل ندارند و وضعیت مالی‌شان اسفناک است. آنها حاضر هستند حساب‌های بانکی خودشان را بفروشند و چون در این اقدام سوء نیت وجود دارد ما با آنها برخورد قضایی می‌کنیم. ضمن اینکه کلیه حساب‌های این افراد در همه بانک‌ها مسدود می‌شود چون آنها از موقعیت افتتاح حساب‌های بانکی که در اختیارشان گذاشته شده سوء استفاده می‌کنند، بنابراین صلاحیت داشتن حساب بانکی را ندارند مگر اینکه این صلاحیت احراز شود. به عبارت دیگر حساب‌های بانکی وسیله مجرمانه‌ای است که ما این وسیله را تا اطلاع ثانوی از مجرمان می‌گیریم.»

دری دسته پنجم را پدیده غیرقابل باوری خواند و گفت: «دسته پنجم که پدیده منحصر به فردی است و متاسفانه در نظام بانکی ایران اتفاق می افتد، پدیده حساب‌های جعلی است. به این صورت که افراد کلاهبردار کارت ملی شناسنامه‌ای هویتی فردی را پیدا می‌کنند و با آن کارت در ۳۰ بانک به نام آن فرد، حساب بانکی تشکیل می‌دهند، با آن کلاهبرداری می‌کنند، پول‌هایی که از قربانی‌ها گرفته می‌شود به یک حساب جعلی واریز می‌شود و متاسفانه این ضعف به سیستم بانکی برمی‌گردد که گاهی به راحتی برای افراد حساب جعلی افتتاح می‌شود بدون اینکه احراز هویت صحیحی انجام شود. ما در پرونده‌های متعددی از بانک‌های مختلف سراغ داریم که حساب‌های جعلی افتتاح شده و وقتی بررسی کردیم و صاحب حساب مقصد را خواستیم متوجه شدیم که این صاحب حساب مقصد دو دسته حساب دارد که یکی اصیل و دیگری جعلی است.»

او تصریح کرد: «اتفاقاً وقتی ما دستور می‌دهیم که کلیه حساب‌های صاحب حساب مقصد بسته شود تشکر می‌کنند چراکه از کلاهبرداری‌ها و سواستفاده‌های بیشتر اجتناب شده است. در این خصوص بانک‌های مختلفی آمدند و توضیحاتی ارائه دادند. ما به آنها گفتیم که چرا افرادی به نام اشخاصی دیگر به راحتی حساب بانکی تشکیل می‌دهند؟ بانک‌ها نیز در مقام دفاع گفتند که در حد و اندازه خودشان احراز هویت را انجام می‌دهند.

از طریق سامانه‌ای تحت عنوان فیدا در سیستم بانکی استفاده و از ثبت احوال استعلام می‌کنیم که دارنده این کارت زنده است یا نه و آیا این کارت اصالت دارد یا خیر؟ اما حرف ما این است که این سطح از احراز هویت برای نظام بانکی، کافی و وافی نیست و در شان سیستم بانکی نیست. نظام بانکی باید به کلان داده‌هایی که در ثبت احوال است تسلط و دسترسی داشته باشد و بتواند احراز هویت را در سطح عالی و اعلی انجام دهد. این سطحی که بانک‌ها انجام می‌دهند پیش پا افتاده است.»

احراز هویت دو مرحله‌ای

دادیار دادسرای عمومی و انقلاب تهران به ابزارهای انجام این کار اشاره کرد و گفت: «ما می‌توانیم در این زمینه از ابزارهای بیومتریک استفاده کنیم که اعم از اثر انگشت و تشخیص چهره یا عنبیه چشم است و در واقع اگر از این ابزارها استفاده شود خیلی از حساب‌های جعلی تشکیل نمی‌شود. به اعتقاد ما بانک‌ها باید در دو نوبت احراز هویت انجام دهند؛ مرحله اول در زمان افتتاح حساب است و در مرحله دوم هنگام برداشت وجه از خودپرداز یا ابزارهای پرداخت است. برای این مرحله باید دستگاه‌های خودپرداز را به ابزارهای بیومتریک یا رمز یک بارزمصرف مجهز کنند که این لزوم را به طور شفاف داریم می‌بینیم.»

به گفته دری حتی اگر بانک‌ها بگویند که ثبت احوال اطلاعات اثر انگشت را به آنها نمی‌دهد این موضوع قابل دفاع نیست چراکه خود بانک‌ها می‌توانند منبع کامل اثر انگشت را از مشتریانشان بگیرند. بانکی مثل بانکی ملی یا سپه که بیش از ده‌ها میلیون حساب بانکی دارد نباید منتظر این باشد که ثبت احوال به آنها اثر انگشت بدهد.

ما در این قضیه یک قاعده و اصطلاح فقهی داریم، فقها می‌فرمایند: «من له الغنم فعلیه الغرم» یعنی کسی که منافع برای او هست به تبعش اگر آسیب و مضراتی هم آن کار داشته باشد باید متحمل شود. وقتی بانکها یا psp ها، از قِبَل افتتاح حساب و جذب سرمایه به پول می‌رسند نباید در حوزه مضرات و آسیب‌ها شانه خالی کنند بلکه باید برای آن حوزه نیز فکری کنند.

دری با انتقاد به ثبت احوال عنوان کرد: «حال که آنها اطلاعاتی را ایجاد کردند و سیستم کارت ملی هوشمند را فراهم کردند چرا این اطلاعات را نگه داشته‌اند و به نهادهای مختلف مثل بانک‌ها، فین‌تک‌ها و … ارائه نمی‌دهند؟ دستگاه‌های مختلف حاضر هستند به خاطر استعلام، هزینه پرداخت کنند. باید نگاه امنیتی را در این زمینه کنار بگذاریم و اطلاعات را به بخش‌هایی که نیاز دارند به صورت هوشمند و هدفمند بدهیم.

اگر این اتفاق بیفتد در بعد امنیت اجتماعی خودمان را تقویت کردیم. شاید ثبت احوال این تصور را دارد که اگر اطلاعات را به نهادهای مختلف ارائه دهد مشکل امنیتی ایجاد می‌شود اما غافل از این است که اگر اطلاعات را در اختیار نگذارد در بعد دیگری عدم امنیت و ناامنی اجتماعی در حساب‌های مردم و یاس عمومی اتفاق می‌افتد.»

دادیار دادسرای جرائم فضای مجازی با یک پیشنهاد گفته‌های خود را ادامه داد و گفت: «پیشنهادی که ما برای بانک‌ها داشتیم این بود که بانک‌ها صرفاً به افرادی که کارت ملی هوشمند دارند خدمات بانکی ارائه دهند چون ۷۰ درصد جمعیت کشور در حال حاضر کارت ملی هوشمند دارند.

مکانیزم احراز هویتی که می‌خواهند انجام دهند به این صورت باشد که از ابزارهای ثبت احوال، استفاده شود و دیگر عامل انسانی در این زمینه دخیل نباشد. وقتی فرد دارنده کارت ملی هوشمند مراجعه می‌کند کارت را در دستگاه ارائه شده توسط ثبت احوال قرار دهد و به صورت فنی و رایانه‌ای استعلامات انجام شود. نسبت به آن ۳۰ درصد دیگر هم که کارت قدیمی دارند باید یک نفر ضامن و معرف داشته باشند که آن فرد ضامن از افرادی باشد که کارت ملی هوشمند دارد؛ یعنی برای آن ۳۰ درصد از آن ۷۰ درصد کمک بگیریم.»

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی

در کلاهبرداری سنتی طی عملیات متقلبانه فرد فریب می‌خورد و مال از دست می‌رود، اما در کلاهبرداری اینترنتی فرد مطرح نیست بلکه این رایانه است که بر اساس رمز دوم و … فریب می‌خورد.

برای رسیدگی به بزه کلاهبرداری الکترونیکی در مواردی که مبدا انتقال وجه و مقصد آن در حوزه‌های قضایی مختلف باشد، بین دادسراهای شهرستان‌ها اختلاف در صلاحیت ایجاد می‌شود و شعب دیوان عالی کشور در مقام حل اختلاف و تعیین دادسرای صالح با استنباط از ماده ۵۴ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری آرایی صادر کردند.

به گزارش سایبرلا به نقل از حمایت، در همین رابطه معاون وقت قضایی دیوان عالی کشور در اجرای ماده ۲۷۰ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیـفری تقاضای طرح موضوع در هیأت عمومی دیوان عالی کشور را برای ایجاد وحدت رویه قضایی تقاضا کرد که در ادامه به بررسی آن می‌پردازیم.

صلاحیت با کدام مرجع است؟

در رأی وحدت رویه شماره ۷۲۹ ـ ۱/۱۲/۱۳۹۱ هیأت عمومی دیوان عالی کشور آمده است: «نظر به اینکه در صلاحیت محلی، اصل صلاحیت دادگاه محل وقوع جرم است و این اصل در قانون جرایم رایانه‌ای نیز مستفاد از ماده ۲۹ مورد تأکید قانون‌گذار قرار گرفته، بنابراین در جرم کلاهبرداری مرتبط با رایانه هرگاه تمهید مقدمات و نتیجه حاصل از آن در حوزه‌های قضایی مختلف صورت گرفته باشد، دادگاهی که بانک افتتاح‌کننده حساب زیان‌دیده از بزه که پول به طور متقلبانه از آن برداشت شده در حوزه آن قرار دارد صالح به رسیدگی است. بنا به مراتب آرا شعب یازدهم و سی و دوم دیوان عالی کشور که براساس این نظر صادرشده به اکثریت آرا صحیح و قانونی تشخیص و تأیید می‌گردد. این رأی طبق ماده ۲۷۰ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری در موارد مشابه برای شعب دیوان عالی کشور و دادگاه‌ها لازم‌الاتباع است.»

عناصر قانونی جرم

در دو ماده قانونی تدابیری برای مقابله با این جرم پرداخته شده است، به عبارتی عناصر قانونی این جرایم عبارتند از: ماده 12 قانون جرایم رایانه‌ای که می‌گوید: «هرکس به‌طور غیرمجاز داده‌ای را که متعلق به دیگری برباید، چنانچه عین داده‌‌ها در اختیار صاحب آن باشد، به جزای نقدی از یک تا بیست میلیون ریال و در غیر این صورت به حبس از نود و یک روز تا یک‌سال یا جزای نقدی از پنج تا بیست میلیون ریال یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد.» و ماده 13 این قانون که در آن آمده است: «هرکس به طور غیرمجاز از سیستم‌‌های رایانه‌‌ای یا مخابراتی با ارتکاب اعمالی از قبیل وارد کردن، تغییر، محو، ایجاد یا متوقف کردن داده‌ها یا مختل کردن سیستم وجه یا مال یا منفعت یا خدمات یا امتیازات مالی برای خود یا دیگری تحصیل کند علاوه بر رد مال به صاحب آن‌ به حبس از یک تا پنج سال یا جزای نقدی از بیست تا یکصد میلیون ریال یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد.» در ادامه به بررسی آرای مختلف در این حوزه می‌پردازیم.

نظریه اول : دادگاه حوزه جرم، صالح است

با توجه به اینکه در صلاحیت محلی، اصل صلاحیت دادگاه محل وقوع جرم است و این اصل در قانون جرایم رایانه‌ای نیز مستفاد از ماده 29 مورد تایید قانون‌گذار قرارگرفته است، بنابراین در جرم کلاهبرداری مرتبط با رایانه، هرگاه تمهید مقدمات و نتیجه حاصل از آن در حوزه‌های قضایی مختلف صورت گرفته باشد، دادگاهی که بانک افتتاح‌کننده حساب زیان‌دیده از بزه که پول به طور متقلبانه از آن برداشت شده است، در حوزه آن قرار دارد، صالح به رسیدگی است. به این ترتیب رای درست بوده و طبق ماده 270 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری در موارد مشابه برای شعب دیوان عالی کشور و دادگاه‌ها لازم‌الاتباع است.

این مورد را با مثالی بهتر می‌توان معلوم کرد. فرض کنید (الف) از تهران وارد فضای مجازی می‌شود و با دسترسی به حساب (ب) که ساکن شیراز است اما موقع خدمت وظیفه حساب را در اردبیل افتتاح کرده است، وجوه حساب او را خالی کرده و به حساب (ج) که ساکن تبریز است منتقل می‌کند، حال دادسرای صالح کدام است؟ به این ترتیب ماده 13 قانون جرایم رایانه‌ای در این مورد موضوعیت دارد. البته کلاهبرداری سنتی با کلاهبرداری رایانه‌ای در عنصر مادی متفاوت است.

در کلاهبرداری سنتی طی عملیات متقلبانه فرد فریب می‌خورد و مال از دست می‌رود، اما در کلاهبرداری رایانه‌ای فرد مطرح نیست بلکه این رایانه است که بر اساس رمز دوم و … فریب می‌خورد. نظر به اینکه در ماده 29 قانون جرایم رایانه‌ای طبق اطلاق کلی، صلاحیت محل وقوع را محل گزارش یا کشف اعلام کرده است این جرم در محلی که واقع شده است بررسی می‌شود.

یک پیچیدگی اساسی

کلاهبردار در منزلی در تهران نشسته و از حساب شما در تبریز به حساب شخصی در کرج پول را واریز و در مشهد از طریق خود پرداز برداشت می‌کند. دیوان برای حل مشکل و حل سرگردانی محاکم در اختلاف صلاحیت‌ها از میان تمام دادگاه‌های فرض شده دادگاهی را صالح دانسته است که بانک طعمه در حوزه آن قرار دارد، و خروج وجه از حساب را از طریق فریب سیستم به عنوان محل وقوع قلمداد کرده است.

نگاهی دیگر به موضوع

از منظر دیگر می‌توان این موضوع را از دو جنبه بررسی کرد: یکی جنبه ماهوی و دیگری جنبه شکلی. جنبه ماهوی موضوع این است که آیا این عمل اصلا کلاهبرداری به حساب می‌آید یا نه؟ جنبه شکلی هم مربوط به صلاحیت است. در اینکه موضوع مطروحه در قالب ماده 13 قانون جرایم رایانه‌ای باید بررسی شود بحثی نیست اما به نظر می‌رسد که انتقاد به خود قانونگذار وارد است که در مورد  ماده 13 دقت نکرده است. به عبارتی این مورد بیشتر با سرقت مطابقت دارد نه کلاهبرداری. چون در کلاهبرداری انسانی فریب می‌خورد و با رضایت خود مال خود را به دیگری می‌دهد همچنین در کلاهبرداری توسل به وسایل متقلبانه مطرح است. البته در این مورد که نیاز به توسل به وسیله متقلبانه است اگر عنوان کلاهبرداری اینترنتی را به آن بدهیم شاید بتوان نوعی توسل به وسایل متقلبانه قلمداد کرد.

ولی در این بزه در عمل انسانی که شخصیت حقیقی دارد فریب نخورده است. بلکه سیستم رایانه است که به نوعی این بلا سرش آمده و همین مساله می‌تواند یکی از وجوه افتراق بین سرقت و کلاهبرداری باشد. البته در مورد جنبه دوم که کدام مرجع صلاحیت دارد، در ماده 13 بحثی به میان نیامده است و باید به مقررات عام آیین دادرسی کیفری مراجعه کرد.

به عبارتی در متن رای وحدت رویه بانک افتتاح‌کننده حساب موضوعیت ندارد، چون نتیجه جرم در آنجا واقع شده و به عبارتی جرم در آنجا کامل شده است. به همین خاطر دیوان چنین بحثی را مطرح کرده است در غیر این صورت وقتی در سوال مطرح شود محل ارتکاب جرم مشخص است دلیلی ندارد تهران را رها کنیم و به اصفهان و تبریز برویم.

تفاوت کلاهبرداری مجازی با تلفن

البته باید بین اقدامات متهم در فضای مجازی و فریب مال‌باخته با تلفن فرق گذاشت. اگر در فضای مجازی باشد اینترنتی می‌شود وگرنه کلاهبرداری ساده است. هر چند که محل وقوع جرم در جرایم رایانه‌ای فضای مجازی هست و در عالم حقیقی محل اتصال به اینترنت است که به عنوان آی.پی شناخته شده است. پس در جرایم اینترنتی اصل محل وقوع همان شامل اتصال است. اگر در بدو امر محل وقوع معلوم نبود دادسرای کشف‌کننده یا شروع‌کننده تعقیب رسیدگی را تا مشخص شدن محل ادامه می‌دهد و به نظر می‌رسد که رای دیوان در مواقعی که با اینترنت باشد کاملا خلاف اصل بوده اما در مواقع تماس و غیره صحیح است. البته در بحث خودپرداز محل نصب مشخص است و با مساله اینترنت کاملا تفاوت دارد.

در مواردی که گاهی متهم با تماس با مالباخته صرفا دروغ بگوید و با حیله و دروغ وی را به پای خودپرداز یا اتصال به اینترنت کشیده و انتقال وجه انجام می‌شود که در این صورت اگر جرمی صورت بگیرد با کلاهبرداری ساده منطبق است. در حالی که بعضی از اساتید معتقدند صرف‌نظر از نوع وسیله متقلبانه، اگر تبلیغ درفضای مجازی باشد، تشدید مجازات دارد. به عبارتی در خصوص سرقت، علی‌رغم عنوان فصل سوم، در متن ماده، قانونگذار از عبارت ربایش استفاده کرده که به غیر از سرقت در مفهوم رایج و فقهی آن است. ظاهرا تفاوتی در مالی بودن یا غیر مالی بودن داده‌های موضوع ربایش وجودن دارد که از این حیث هم موضع قانونگذار قابل انتقاد است. شاید عمده دلیل قانونگذار در این‌باره، متن ماده 13 باشد که به نوعی ربایش را مصادیق مالی که تحت شمول کلاهبرداری اینترنتی است را لحاظ می‌کند.

ملاک صلاحیت مکانی

با توجه به رای وحدت رویه به نظر می‌رسد که قانون در این مورد به‌خصوص راهکار مشخصی ارایه نکرده است. اما می‌توان به این‌صورت در نظر داشت که، سرقت و کلاهبرداری رایانه‌ای از نظر ماهیت از سرقت و کلاهبرداری ساده متفاوت نیست و تبلیغات و فریب متهم با توسل به عملیات متقلبانه صورت پذیرفته است فقط نوع، نحوه، شکل و صورت آن تغییر کرده است. بنابراین ملاک مجازات ماده 13 قانون جرایم رایانه‌ای و ملاک برای صلاحیت مکانی آن، همان رای وحدت رویه است که ابتدای مطلب به آن اشاره شد.


مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

کلاهبرداری نیجریه ای یکی از رایج ترین شیوه های کلاهبرداری های اینترنتی است. کلاهبرداری نیجریه ای است با کسب رتبه نخست فریب اینترنتی، همچنان پرطرفدارترین شیوه کلاهبرداری است.

در این حقه به قربانی قول یک جایزه یا ارائه درصدی از پول کلانی داده می شود که قرار است آن را از یک کشور خارجی (عموما کشورهای آفریقایی) خارج كنند و معمولاً ابتدا از کاربر خواسته می شود یک مبلغ اولیه برای پوشش هزینه های بانکی ارائه دهد و به محض ارسال نخستین پول، کلاهبرداران غیب می شوند.

لذا کاربران اینترنتی باید در مواجهه با این نوع کلاهبرداری ها که به اشکال مختلف و مختص کشورهای آفریقایی است، هیچگونه توجهی به ترفندهای آنان نکرده و هیچ ارتباطی از طریق ایمیل یا تلفن و … حاصل نکنید.

فریب اینترنتی

فریب های اینترنتی معمولاً از یک الگوی مشابه پیروی می کنند که تماس اولیه از طریق ایمیل یا شبکه های اجتماعی انجام می شود و ابتدا از قربانیان خواسته می شود از طریق ایمیل، تلفن، فاکس و … به این تماس پاسخ دهند و بعد از اینکه در اولین گام طعمه به دام شکارچیان افتاد، آنان سعی می کنند اعتماد قربانی را جلب کرده و در انتها به بهانه ای از او در خواست پول می کنند پس همیشه در هنگام روبرو شدن با موضوعاتی از این قبیل شباهت الگوهای کلاهبرداری اینترنتی را مدنظر قرار داده تا به دام ترفندهای آنها قرار نگيريد.


مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

بر اساس قانون تجارت الکترونیک جزای محکومان به کلاهبرداری اینترنتی در بستر مبادلات الکترونیکی حبس از یک تا سه سال و پرداخت جزای نقدی معادل مال مأخوذه است.

به گزارش سایبرلا به نقل از ایسنا، سراجیان – مدرس دانشگاه گفت: در خصوص قوانینی که برای مجازات کلاهبرداری‌های اینترنتی وجود دارد، گفت: ماده 67 از قانون تجارت الکترونیک بیان می‌کند که هر شخصی که در بستر مبادلات الکترونیکی با سوء استفاده و یا استفاده غیرمجاز از داده پیام، برنامه‌ها و سیستم‌های رایانه‌ای و وسائل ارتباط از راه دور مرتکب جرم شده برگرداندن مال به صاحبان اموال، به حبس از یک تا سه سال و پرداخت جزای نقدی معادل مال مأخوذه محکوم می‌شود و طبق تبصره این قانون شروع به این جرم هم مجازات است.

او با بیان اینکه برای جلوگیری از کلاهبرداری‌های اینترنتی، راه‌حل‌های متعددی وجود دارد، خاطرنشان کرد: حتما دقت کنید که از پروتکل https برای ارسال اطلاعات استفاده کنید و در ابتدای آدرس وب‌سایت به جای http نوشته شود https و نیز سعی کنید از وب‌سایت‌هایی خرید کنید و اعتماد کنید که دارای نماد اعتماد الکترونیکی کسب و کارهای اینترنتی هستند که این نما نشانه‌ای است که از طرف مرکز توسعه تجارت الکترونیک وابسته به وزارت صنعت، معدن و تجارت به عنوان تایید به فروشگا‌ه‌های اینترنتی داده می‌شود.

این کارشناس کامپیوتر افزود: از جمله نکات دیگری که حتما باید مورد توجه قرار گیرد این است که در قسمت نوار آدرس به علامت قفل دقت کنید که نشان‌دهنده یک ارتباط ایمن است و معمولا به سایت‌هایی که از شما اطلاعات شخصی و خاصی می‌خواهد که اصلا نیاز و یا ضرورتی به آن نیست، اعتماد نکنید.

با اشاره به اینکه بیشتر کلاهبرداری‌های اینترنتی مربوط به سوء استفاده از کارت‌های بانکی برای خرید است، افزود: اصولا تمام جرائم دنیای فیزیکی در دنیای مجازی هم وجود داشته و اتفاق می‌افتد که یکی از این جرائم، کلاهبرداری‌های بزرگ از طریق کارت‌های بانکی است که هم در دنیای واقعی و هم در دنیای مجازی بسیار اتفاق می‌افتد.

وی با ارائه یک تعریف کلی و به روز از جرائم رایانه‌ای، تاکید کرد: بردن مال دیگران با استفاده از ابزارهای اینترنتی و سیستم‌های کامپیوتری که صرفاً محدود به استفاده از اینترنت و کامپیوتر نمی‌شود، کلاهبرداری اینترنتی نام دارد.

این کارشناس فناوری اطلاعات با تاکید بر اشکال مختلف کلاهبرداری اینترنتی، گفت: یکی از این شکل‌ها، خرید و فروش‌های اینترنتی است که در این خرید و فروش، فروشنده از غیرقانونی بودن کار و کالایش اطلاع دارد و از طریق فروش اینترنتی از خریدار مبلغی را دریافت می‌کند و یا اطلاعات بانکی خریدار را به سرقت می‌برد.

به گفته او یک نوع دیگر این کلاهبرداری‌ها فیشینگ نام دارد که از ایمیل برای آشکار کردن داده‌های شخصی استفاده می‌شود و لینک به ظاهر مجاز را برای فرد ارسال می‌کند و افراد با کلیک بر روی لینک داخل سایت شده و اطلاعات حساب‌شان را وارد می‌کنند.

وی با اشاره به کلاهبرداری اسمیشینگ نیز یادآور شد: این نوع کلاهبرداری با استفاده از پیامک صورت می‌گیرد و از شخص درخواست می‌شود تا با شماره خاصی تماس بگیرد. برای مثال گفته می‌شود که برای پشتیبانی از شماره حساب‌تان با این شماره تماس بگیرید و یا وارد وب‌سایتی شوید که آلوده است و البته این روش از کلاهبرداری را در سال‌های قبل بسیار شاهد بودیم که ادعا می‌شد گنج و زیرخاکی وجود دارد که می‌توانید صاحب آن باشید و فرد را وسوسه می‌کرد که پیگیر شود.

او ادامه داد: شکل آخر از کلاهبرداری‌های اینترنتی ویشینگ نام دارد که بی‌شباهت با اسمیشینگ نبوده و در این شکل نیز قربانی یک ایمیل صوتی دریافت می‌کند که از این روش در حال حاضر کمتر استفاده می‌شود.


مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

دیوار و شیپور بستر بیشترین کلاهبرداری‌ اینترنتی در ایران

دیوار و شیپور بستر بیشترین کلاهبرداری‌ اینترنتی در ایران

بیشترین تعداد کلاهبرداری در فضای مجازی، مربوط به معاملات انجام‌شده در سایت‌های دیوار و شیپور است.

به گزارش سایبرلا به نقل از جام‌جم، طبق اعلام معاون مبارزه با جعل و کلاهبرداری پلیس آگاهی، بیشترین آمار کلاهبرداری اینترنتی در ایران در دو سایت خرید و فروش آنلاین دیوار و شیپور رخ می‌دهد. اکبری با اشاره به اینکه ۱۲ درصد از جرائم کل کشور مربوط به جعل و کلاهبرداری است، گفت: ما در مثلثی قرار گرفته‌ایم که یک ضلع آن کلاهبردار، یک ضلع مالباخته و ضلع دیگر کالای مورد کلاهبرداری است.

به گفته‌ی اکبری، با رشد فضای مجازی در ایران برخی شرکت‌ها اقدام به فروش خدمات و کالا در اینترنت کرده‌اند، وی معتقد است اگرچه این کار باعث سهولت شهروندان می‌شود ولی خلأهایی از سوی فروشنده و خریدار وجود دارد که باعث می‌شود فروشنده مالش و خریدار پولش را از دست بدهد.

معاون مبارزه با جعل و کلاهبرداری پلیس آگاهی با تأکید بر اینکه شیپور و دیوار کلاهبردار نیستند، گفت: می‌دانیم که این دو سایت کلاهبردار نیستند؛ ولی افراد سودجو و شیاد از فضای آن‌ها برای رسیدن به مقاصد شوم خود استفاده می‌کنند.

اکبری در توضیح این مدل از کلاهبرداری، از قرار دادن تصاویر خودروها و موتورهای سرقتی در سایت شیپور و دیوار و ترغیب خریدار با قیمت پایین‌تر صحبت کرد.

به گفته‌ی وی در برخی موارد نیز دیده شده است که از مشتری بیعانه‌ دریافت شده ؛ اما پس از دریافت مبلغ، فروشنده تلفن خود را خاموش کرده است.



کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

با اعلام اینکه امکان پرداخت به برخی پیام‌رسان‌های خارجی اضافه خواهد شد، کلاهبرداران نیز در این زمینه دست‌به‌کار شده‌اند.

به گزارش سایبرلا به نقل از اقتصادآنلاین، رئیس پلیس فتا‌ی استان کرمانشاه درباره‌ی امکان پرداخت در پیام‌رسان‌های اجتماعی و کلاهبرداری در این فضا گفت: به‌تازگی با اعلام این‌که در نسخه‌های بعدی برخی شبکه‌های اجتماعی خارجی امکان پرداخت وجود دارد، کلاهبرداران وارد عمل شده و با بیان اینکه می‌توان از طریق این پیام‌رسان خرید اینترنتی انجام داد، با ایجاد فروشگاه‌های مجازی دست به اعمال مجرمانه می‌زنند.

علی کریمی، به‌منظور پیشگیری از کلاهبرداری‌های احتمالی در این فضا و احتمال فریب خوردن افراد و وارد کردن اطلاعات بانکی‌شان توسط قربانیان، از مردم خواست از طریق ربات‌ها اقدام به پرداخت هیچ وجهی نکنند.

به گفته‌ی کریمی، مجرم با استفاده از اطلاعات به‌دست‌آمده به حساب قربانیان دسترسی پیدا می‌کند و اقدام به انتقال یا خرید اینترنتی از حساب کاربر می‌کند.

وی تأکید کرد که در حال حاضر هیچ پرداختی از طریق پیام‌رسان‌ها یا شبکه‌های اجتماعی خارجی انجام نمی‌پذیرد و اگر قرار باشد این امکان به پیام‌رسان‌ها اضافه شود، باید ارتباط با سیستم بانکی داخل کشور برقرار شود که در حال حاضر این ارتباط وجود ندارد.



کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

خطر! خطر! خطر!
«کلاهبرداران اینترنتی روش جدیدی برای فریب شما ابداع کرده اند.»

اگر کاربران به طور مرتب اطلاعات خود را از منابع تائید شده به روز کنند، می توانند مجرمان دنیای مجازی را در اجرای نقشه های خود ناکام بگذارند.
تارنما: در این مقاله قصد داریم شما کاربران عزیز اینترنت را با چند روش رایج کلاهبرداری اینترنتی در ایران آشنا کنیم پس با ما همراه باشید.

به این میگن حقه نیجریه ای!
این شگرد که باعث شد افراد ساده لوح زیادی قربانی حرص و طمع خود شوند به این علت حقه نیجریه ای لقب گرفته است که در آن فرد تبهکار از طریق پست الکترونیکی، ایمیل های فراوانی برای طعمه خود ارسال کرده و ادعا می کند شاهزاده بخت برگشته ای در نیجریه است که از بد ماجرا از سمت خود خلع شده و از آنجا که بدخواهان و دشمنان زیادی دارد می خواهد به صورت پنهانی مبلغ زیادی پول از کشور خارج کند، این شاهزاده تقلبی در ایمیل هایی که برای طعمه خود می فرستد وعده های وسوسه کننده زیادی به قربانی خود می دهد. در این روش فرد کلاهبردار بعد از این که طعمه خود را وسوسه کرد از او می خواهد از طریق تلفن یا فکس با او تماس بگیرد تا اعتمادش بیشتر جلب شود. بعد از این که کلاهبردار مطمئن شد طعمه به دام افتاده، از قربانی خود می خواهد برای انجام مقدمات کار مبلغی به او بدهد تا کارهای اولیه انجام شود، قربانی ها در این روش از 200 تا هزاران دلار خود را از دست می دهند.

اشتباه نکنید!
در این روش کلاهبردار به وسیله ارسال ایمیل یا تماس در شبکه های اجتماعی به طعمه هایش وعده برنده شدن در قرعه کشی را می دهد، به این ترتیب او از قربانیان خود می خواهد مبلغی پول به حسابش بریزند تا او جایزه را برایشان پست کند، اما گرفتن پول همان و کلاهبرداری هم همان.

ازدواج آنلاین=کلاهبرداری آنلاین
در این روش از کلاهبرداری اینترنتی که مجرمان، طعمه های خود را در شبکه های اجتماعی و چت روم ها شکار می کنند با دادن وعده هایی مانند ازدواج، اطلاعات شخصی کاربران را به دست آورده و با تهدید به انتشار آنها از طعمه های خود اخاذی می کنند. مطمئنا شما برخی از این داستان های واقعی را شنیده اید.

جویندگان کار، بهترین طعمه ها
با توجه به آمار زیاد بیکاران در جامعه، گروهی از کلاهبرداران دنیای مجازی برای دست یافتن به اطلاعات طعمه های خود از این شگرد استفاده می کنند. آنها در پوشش بنگاه کاریابی ایمیلی برای قربانی خود ارسال کرده و به او می گویند شغل ایده آلی را برایش پیدا کرده اند.
کلاهبرداران که نیتی جز به دست آوردن اطلاعات سوژه خود ندارند، به همراه ایمیل، فایلی را برای فرد مورد نظر ارسال کرده و از او می خواهند فرم را پر کند. به این ترتیب قربانی بدون این که بویی ببرد، اطلاعاتی مانند شماره حساب، شماره بیمه و مشخصات خود را در اختیار سارقان اینترنتی قرار می دهد.

فروش کالای تقبلی
با همه گیر شدن استفاده از اینترنت، کار خرید و فروش اینترنتی هم رونق گرفته است. امروز سایت های زیادی را در دنیای مجازی می توان دید که انواع و اقسام محصولات موجود در بازار را می فروشند.
در بین این فروشندگان می توان کلاهبرداران دنیای مجازی را هم دید، گروهی از این تبهکاران با فروش اجناس تقلبی به جای اجناس اصل سر مشتری های خود کلاه می گذارند، برای همین توصیه می کنیم از فروشگاه های اینترنتی معتبر و خوشنام خرید کرده و قبل از هر چیز با شماره تلفن ثابتی که به دفتر فروش سایت اینترنتی مربوط می شود تماس بگیرید تا حداقل مطمئن شوید می توانید نام و آدرسی از فروشنده در اختیار داشته باشید.

کلاهبرداری به بهانه فروش وسایل دست دوم
در این نوع روش فرد کلاهبردار با طرح روشی فریبکارانه ، از طریق یک سایت تبلیغاتی برخی از تصاویر اجناس دست دوم خود را به نمایش می گذارد. کالا پس از نمایش و تماس گرفتن افراد بازدید کننده جهت خرید، از آنها می خواهد که مبلغ کالای مورد نظر خود را به شماره کارتش واریز کنند. فرد کلاهبردار محصول را پست نکرده و بعد از واریز شدن پول به حسابش دیگر شخصی را به عنوان خریدار نمی شناخت.

کلاهبرداری با ایمیل جعلی
این گروه از کلاهبرداران دنیای مجازی سراغ تاجرهایی می روند که در دنیای مجازی فعال هستند. آنها بعد از شناسایی طعمه های خود برای آنها ایمیل هایی ارسال کرده و از این طریق از قربانیان می خواهند به حساب آنها پول واریز کنند.
کلاهبردارهای دنیای مجازی به این شکل عمل می کنند؛ آنها وقتی به اطلاعات بازرگانان دست پیدا کردند، ایمیلی مشابه ایمیل طرف قرارداد بازرگانان می سازند و با ارسال نامه از طریق ایمیل جعلی به قربانیان خود می گویند شماره حساب شرکت تغییر کرده و بهتر است برای ادامه داد و ستد آنها مبلغ باقیمانده از قرارداد را به شماره حساب جدیدی که برایشان ارسال کرده اند، واریز کنند تا هر چه سریع تر اجناس خود را دریافت کنند.


کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

۱۰ توصیه برای در امان ماندن از کلاهبرداری های اینترنتی

۱۰ توصیه برای در امان ماندن از کلاهبرداری های اینترنتی

به دنبال افزایش استفاده از فضای مجازی و کلاهبرداری های اینترنتی پلیس فتای تهران از شهروندان خواست تا با رعایت ۱۰ توصیه از مورد کلاهبرداری قرار گرفتن خود جلوگیری کنند.

به گزارش سایبرلا به نقل از نسیم‌آنلاین، به منظور پیشگیری از وقوع جرم کلاهبرداری اینترنتی، باید نکات زیر را رعایت نمود:

1- در خصوص داد و ستدهای فضای مجازی مخصوصا آگهی‌هایی که مشکوک هستند از پرداخت هرگونه وجه به صورت کارت به کارت ممانعت شود.

2- از باز کردن هر گونه لینک‌های مشکوک که معمولا تلفیقی از اعداد و حروف هستند، خودداری شود.

3- در هنگام خرید از فروشگاه‌های آنلاین حتما از اهراز هویت افراد فروشنده اطمینان حاصل کنید.

4- برای واریز پول به حساب اشخاص نیازی به ارائه اطلاعات بیش از شماره کارت یا حساب نیستند.

5- برای جلوگیری ازحمله باج افزار‌ها همیشه آنتی ویروس خود را به روز کرده و از نسخه‌های پشتیبان اصلی حافظه‌های ابری (cloud storage) استفاده کنید.

6- صحت و سقم پیامک‌های دریافتی در خصوص برنده شدن در قرعه کشی شرکت‌ها و موسسات از طریق سایت معتبر آنها و یا شماره تماس موسسات بررسی شود در ضمن جهت واریز وجه نیازی به رمز اینترنتی حساب نیست.

7- افراد سودجو با ارسال پیامک در خصوص برنده شدن شما در قرعه کشی، اقدام به دریافت وجه جهت ارسال جایزه می‌کنند که پس از دریافت وجه یا هیچ جنس و کالایی برای قربانی ارسال نمی شود و یا در صورت ارسال، کالایی که ارزشی کمتر از مبلغ واریزی دارد به قربانی تحویل داده میشود.

8-جهت ارتباط با شرکت‌های داخلی و خارجی و مبادلات مالی از طریق ایمیل حتما ایمیل توسط کاربر وارد شود و از reply خودداری شود ( جهت ارسال فاکتور و دریافت شماره حساب از طریق ایمیل) همچنین صحت شماره حساب اعلامی از طریق تماس تلفنی و فکس نیز بررسی شود.

9- در برخورد با پیامک‌های دریافتی در خصوص برنده شدن در قرعه کشی هیچگونه مشخصات حساب بانکی مانند رمز اینترنتی، تاریخ انقضا، CVV2 و … ارسال نشود.

10- در تالارهای گفتگو به دلیل مشخص نبودن هویت اصلی کاربران حتی المقدور اقدام به معامله نکنید. در موارد بسیاری افراد پس از واریز وجه، کالایی دریافت نمی‌کنند و تنها به شماره کارتی که مبلغ مورد نظر را به آن واریز کرده‌اند جهت پیگیری و شکایت دلخوش هستند، در صورتی که سودجویان اکثرا از کارت‌هایی که به نام فرد دیگریست(کارت‌های سرقتی، حساب‌های جعلی و …) استفاده می‌کنند.


مقالاتی در باب کلاهبرداری های اینترنتی:

مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری های اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

نحوه  رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

یکی از مراجع  رسمی در زمینه پیگیری جرایم اینترنتی و کلاهبرداری در دنیای مجازی، و نیز انجام تحقیقات در پرونده های قضائی، پلیس فتا است.

به گزارش سایبرلا به نقل از دیدبان، پلیس فتا موظف است که هرگونه دسترسی غیرمجاز، برداشت اینترنتی غیرمجاز از حساب‌های بانکی اشخاص،‌ شنود غیرمجاز، جعل رایانه ای، تخریب و اخلال در داده‌ها و سامانه‌های رایانه‌ای و مخابراتی، سرقت و کلاهبرداری، جرایم علیه عفت و اخلاق عمومی، هتک حیثیت و نشر اکاذیب، استفاده غیر مجاز از پهنای باند بین المللی برای برقراری ارتباطات مخابراتی، تولید و آموزش بدافزارها یا نرم افزارهای ارتکاب جرایم سایبری و گذرواژه و اطلاعات کاربران را مورد پیگیری قرار دهد.

با توجه به ماهیت جرایم دیجیتالی یا رایانه ای و بر اساس قانون، پلیس فتا صلاحیت رسیدگی به جرایم این حوزه در تمام بخش‌های سیاسی و امنیتی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی را داراست.

پلیس فتا می تواند از مرحله رصد، پیش بینی و پیشگیری، کشف، تحقیقات،‌اخذ دستور قضایی، دستگیری متهم، بررسی صحنه جرم و جمع آوری ادله، استنادسازی ادله و ارائه ادله به محاکم قضایی اقدامات قانونی انجام دهد.

تمام جرایم اشاره شده به استناد قانون جرایم رایانه ای مصوب اسفند ۱۳۸۸ مجلس شورای اسلامی و قوانین مرتبط با حوزه تولید و تبادل اطلاعات و جرایم ارتکابی در حوزه بین الملل توسط کارشناسان این پلیس احصاء و در چهارچوب قوانین کشور نسبت به برخورد با این جرایم اقدام می‌شود.

جرایم سایبری و کلاهبرداری اینترنتی

جرم کلاهبرداری رایانه ای در ماده 13 قانون جرائم رایانه ای چنین تعریف شده ( استفاده غیر مجاز از سامانه های رایانه ای یا مخابراتی برای ارتکاب اعمالی از قبیل وارد کردن ،تغییر ،محو،ایجاد یا متوقف کردن داده ها یا مختل کردن سامانه و تحصیل وجه یا مال یا منعت یا خدمات یا امتیازات مالی برای خود یا دیگری )

در کلاهبرداری رایانه ای امکان فریب ماشین ها و سیستم های پردازش خودکار جداگانه و با انسان توامان متصور است  کلاهبرداری رایانه ای سوء استفاده از داده های برنامه ها و سیستم های رایانه ای از راه دور صورت می گیرد و اغلب کلاهبردار و قربانی با هم روبرو نمی شوند.

انواع کلاهبرداری رایانه ای :

1 – کلاهبرداری سنتی – رایانه ای:

فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی می تواند ابزاری در جهت ارتکاب جرم کلاهبرداری سنتی قرار گیرد به طوری که مجرمین از این ابزار برای انجام مانورهای متقلبانه و فریب افراد استفاده کرده و کلاهبرداری سنتی را رقم بزنند که در این حالت پرونده در پلیس آگاهی مورد رسیدگی قرار گرفته و پلیس فتا به عنوان همکار در کنار پلیس آگاهی عمل می کند.

2 – کلاهبرداری اینترنتی :

کلاهبرداری اینترنتی می تواند در نتیجه یکی از اقدامات ذیل اتفاق بیفتد؛

*وارد کردن داده ها یا مختل کردن سیستم ها

*تغییر داده ها یا مختل کردن سیستم ها

*محوکردن داده ها یا مختل کردن سیستم ها

شیوه و شگردهای کلاهبرداری رایانه ای (اینترنتی)

مجرمین از شیوه های گوناگونی برای کلاهبرداری استفاده می کنند، اما مهمترین روش های انجام جرم کلاهبرداری رایانه ای یا کلاهبرداری اینترنتی را می توان در قالب موارد ذیل گنجاند؛

1- فیشینگ – phishing

2- حراج آنلاین

3- از طریق چت

4- از طریق اعلام برنده شدن در قرعه کشی

5- از طریق فروش اعتبارات

6- از طریق ارسال نامه اینترنتی (ایمیل)

7- از طریق آگهی تبلیغات

8- حمله های کلاهبرداری اعتبارسنجی

مشاوره حقوقی تخصصی در حوزه کلاهبرداری های رایانه ای و اینترنتی

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی/ كلاهبرداری قرن بيست و يكم

در این مقاله خواهیم دید که کلاهبرداری اینترنتی چیست و راه های پیشگیری از آن چگونه است. براي پي ­بردن به اهداف سايت هاي كلاهبرداري در اينترنت بايد دو عامل را در نظر داشت يكي شناخت كلاهبرداران و ديگر بستر كلاهبرداري كه، اينترنت مي‌باشد. هميشه افراد فرصت ­طلب و سودجو براي رسيدن به اهداف نامشروع و ثروتهاي بادآورده با شگردهاي خاص و فريب افراد ناآگاه اقدام به اعمال كلاهبرداري مي‌نمايند. براي اين بزهكاران عملكردي كه منجر به كسب درآمد زياد ميشود داراي اهميت است.

به گزارش سایبرلا به نقل از پلیس فتا، بزهكاران حرفه‌اي با مدد پول و استفاده از ابزارهاي پيشرفته به قدرتهاي مافيايي تبديل شده و روز به روز حوزه كاري خود را گسترش مي‌دهند. گره خوردن گروههاي مافيايي با سياستمداران به عبارتي تعامل اين دو گروه براي بقا و استمرار و تقويت قدرت وجه ديگر اين عده از افراد است.

اما عامل دوم كه اينترنت است. با گستردگي حوزه فعاليت اينترنت، بستري امن براي فعاليت كلاهبرداران فراهم مي باشد. كلاهبرداران در اينترنت اهداف مختلفي را دنبال مي‌كنند؛ به عبارتي كلاهبرداران اينترنتي به دسته‌هاي مختلفي تقسيم مي‌شوند:

گروه اول: عده‌اي در سطح حرفه‌اي با صرف هزينه‌ و بكارگيري افراد متخصص در زمينه‌هاي مختلف كامپيوتري با هدفهاي بزرگ اقدام به كلاهبرداري در سطح بين المللي مي‌نمايند.

گروه دوم: كلاهبرداران به اصطلاح خرده پا هستند كه براي كسب درآمد اقدام به اين عمل مي‌كنند.

گروه سوم: كساني هستند كه مشكل مالي ندارند ولي با كسب تخصصي براي تفنن، سرگرمي، ماجراجويي و پركردن خلاءهاي رواني اقدام به كلاهبرداري در اينترنت مي‌كنند.

گروه چهارم: شركتها، كارتلها، سازمان‌هاي جاسوسي هستند كه براي از ميدان بدركردن رقباي تجاري و يا اختلال در ثبات اقتصادي و سياسي يك كشور با مصرف هزينه‌هاي كلان دراين راستا فعاليت مي‌كنند.

به هر حال آنچه كه مهم مي باشد اين است كه هميشه در تمامي اين موارد اين كاربران اينترنت هستند كه در معرض تهديد اين سايتها قرار مي‌گيرند.

راههاي پيشگيري از كلاهبرداري:

1.كاربران در دنياي مجازي مي توانند خود را با شخصيت‌ها و اسامي گونان و غيرواقعي معرفي كنند و در شبكه هاي اجتماعي ،چت‌روم‌ها، سايت ها و … فعاليت كنند پس هرگز به افراد در دنياي مجازي اعتماد نكنيد زيرا اين امكان وجود دارد كه با هويت دروغين خود را به شما معرفي كرده باشند.

2. از ارائه اطلاعات كارت بانكي خود حتي به افراد نزديك خودداري كنيد.

3. از نوشتن رمز كارت بانكي در كنار كارت بپرهيزيد و كارت بانكي خود را به شخص ديگري ندهيد و اگر اين امر صورت گرفت در اسرع وقت نسبت به تغيير رمز كارت خود اقدام نمائيد.

4. براي اينكه اطلاعات شخصي ما ربوده نشود يا كمتر آسيب پذير باشد، بايد اطلاعات مالي و شخصي خود را به خاطر بسپاريم و بطور مرتب آنرا را كنترل نمائيم و از آنها بدقت نگهداري كنيم.

5. کلاهبرداری از طریق سایت های اینترنتی توسط اتباع کشور نيجريه و سنگال و یا تحت عنوان افراد تبعه اين كشورها مسبوق سابقه است.

6. هرگز به ایمیل هایی با عناوین؛ شرکت در قرعه کشی، برنده شدن در مزایده یا مسابقه، خرید اقلام کم یاب، انواع کمک های مالی، مشارکت در سودهای معاملاتی مختلف و … اطمینان نکرده و هیچ مبلغی را به حساب اشخاص خارج از کشور واریز نکنید.

7. فریب های اینترنتی معمولاً از یک الگوی مشابه پیروی می کنند که تماس اولیه از طریق ایمیل یا شبکه های اجتماعی انجام می شود و ابتدا از قربانیان خواسته می شود از طریق ایمیل، تلفن، فاکس و … به این تماس پاسخ دهند و بعد از اینکه در اولین گام طعمه به دام شکارچیان افتاد، آنان سعی می کنند اعتماد قربانی را جلب کرده و در انتها به بهانه ای از او در خواست پول می کنند پس همیشه در هنگام روبرو شدن با موضوعاتی از این قبیل شباهت الگوهای کلاهبرداری اینترنتی را مدنظر قرار داده تا به دام ترفندهای آنها قرار نگيريد.

8. از جمله کلاهبرداری های اینترنتی، کلاهبرداری نیجریه ای است که با رتبه نخست فریب اینترنتی، همچنان پرطرفدارترین شیوه کلاهبرداری است. در این حقه به قربانی قول یک جایزه یا ارائه درصدی از پول کلانی داده می شود که قرار است آن را از یک کشور خارجی (عموما کشورهای آفریقایی) خارج كنند و معمولاً ابتدا از کاربر خواسته می شود یک مبلغ اولیه برای پوشش هزینه های بانکی ارائه دهد و به محض ارسال نخستین پول، کلاهبرداران غیب می شوند، لذا در مواجهه با این نوع کلاهبرداری ها که به اشکال مختلف و مختص کشورهای آفریقایی است، هیچگونه توجهی به ترفندهای آنان نکرده و هیچ ارتباطی از طریق ایمیل یا تلفن و … حاصل نکنید.

9. براي انجام انواع عملياتهاي بانكي اعم از پرداخت قبوض، پرداخت شهريه دانشگاه، انتقال وجه به حساب هاي ديگر، انواع خريدهاي اينترنتي و … حتي المقدور از كافي­نت استفاده نكنيد و در صورتي كه به اجبار از كافي‌نت جهت عمليات بانكي استفاده نموديد بلافاصله بعد از انجام عمليات فوق با مراجعه به دستگاههاي خودپرداز، در بانك خود اقدام به تعويض رمز دوم كارت نماييد.

10. در صورتي كه خودتان به هر دليلي نتوانستيد عمليات بانكي مورد نظرتان را انجام دهيد و نياز به كمك ديگران در انجام عمليات بانكي داشتيد، كارت و رمز كارت خود را دراختيار افراد ذيصلاح و مطمئن قرار دهيد و بعد از دريافت كارت خود سريعاً حساب خود را چك كرده و اقدام به تعويض رمز خود كنيد.

11. براي پرداخت ها و خريدهاي اينترنتي تنها شماره روي كارت، رمز دوم، تاريخ انقضاي كارت و شماره 3 يا 4 رقمي پشت كارت (cvv2) كافي است پس در صورت افشاي رمز دوم كارت خود سريعاً با مراجعه به نزديك ترين عابر بانك مربوطه اقدام به تعويض رمز دوم خود كنيد.

12. از انتخاب رمزها و پسوردهاي ساده و رند مانند تارخ تولد، شماره شناسنامه و … جداً خودداري نمائيد.


کلاهبرداری نیجریه ای چیست؟

مجازات کلاهبرداری اینترنتی و راه مقابله با آن

راه های پیشگیری از کلاهبرداری اینترنتی

نحوه رسیدگی و پیگیری جرم کلاهبرداری اینترنتی

مرجع صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری اینترنتی (رای وحدت رویه 729)

کلاهبرداری اینترنتی به روش ایرانی!

شیوه‌ی جدید کلاهبرداری اینترنتی را بشناسید

دیوار و شیپور بستر بیشترین کلاهبرداری‌ اینترنتی در ایران